Fotoğraf, Photoshop, Marketing ve Teknoloji üzerine...

Yeni Başlayanlar için Temel E-ticaret Terimleri

E-ticaret tüm Dünya’da olduğu gibi ülkemizde de gün geçtikçe kullanımı artan bir sektör. Doğal olarak bu sektörün çalışanları da sürekli artıyor. İçinde kullanılan terminolojinin çoğu ingilizce olsa da bu yazımda bir çoğunu anlatmaya çalışacağım.

301 Yönlendirme (Redirect): Genellikle arama motorları için yapılan sayfa yönlendirme eylemine denir. Yönlendirme kalıcıdır. Örneğin artık piyasada olmayan bir ürünü web sitenizden sildiğinizde (iPhone 5 gibi) , ziyaretçiler bu sayfayı göremez ve 404 hatası alırlar. 404 hatalarının fazlalığı da site değeri için olumsuz referans olurlar. Dolayısıyla bu gibi hata oluşturan sayfaları 301 Yönlendirme ile geçerli sayfalara veya kategorilere yönlendirerek hem arama motorlarının hem de ziyaretçilerin doğru ürün veya kategorilere yönlenmesi isteriz. SEO anlamında da eski sayfanın değeri yeni sayfaya aktarılmış olur.

A/B Test: Web tasarımını yaptık ama tasarım hiç bir zaman bitmez, “ziyaretçilerin ne kadar daha fazlasını satışa dönüştürürsek o kadar iyi” fikrinden yola çıkarak yapılan optimizasyonların biri de A/B testleridir. Örneğin “Sepete Ekle” butonunun ziyaretçilerin %50sine kırmızı, %50sine mavi gösterilmesi ve sonrasında bir kazanan ortaya çıkarak bunun site koduna yansıtılması tipik bir A/B test örneğidir.

Below the Fold (Görünen Sayfa): Günümüz web sayfaları tasarlanırken giriş yapılabilecek bütün cihazlar göz önüne alınması gerekiyor. Her ne kadar trafiğin çoğunluğu mobilden gelse de tasarım hala öncelikle bilgisayarlar için yapılıyor. Bir web sitesini açtığınızda mouse scroll yapmadan görüntülenen bölüme de “Below the fold” deniyor, bu bölüme göstermek istediğimiz en önemli şeyleri sığdırmamız gerekiyor, özellikle “Sepete Ekle” butonlarımızı.

Browser (Tarayıcı): Web sitelerini görüntüleyebilmek için kullanılan yazılıma deniyor. Günümüz popüleritesine göre Google Chrome, Mozilla Firefox, Apple Safari, Opera, Internet Explorer en bilinen tarayıcılardan.

CTA (Call to Action): Si-Ti-Ey diye okunan ve çok yerde duyacağınız bu terim, ziyaretçileri yönlendirmek için kullanmamız gereken çağrı metinlerine deniyor. Yazdığımız metinler ile ziyaretçiyi yönlendirme, teşvik etme, destekleme, itme amacı güdüyoruz. CTA bulundurmayan iletişim araçları (Banner, E-Mail vs) çoğunlukla daha az etkileşim alırlar. CTA Örnekleri: “Şimdi al, fırsatı kaçırma, kazanan sen ol”

CMS (İçerik Yönetim Sistemi – Content Management System): Web sitelerinde görüntülenen içeriğin girilmesi için kullanılan yazılıma denir. WordPress, Blogspot en popülerleri olmakla beraber e-ticaret için her altyapının kendine göre bir CMS sistemi bulunur.

CSS: Web sitelerinin dizaynı için kullanılan yazılım dilidir. Çok basit şekilde renkler, yazı büyüklükleri ve yazı tipleri CSS ile belirlenir.

Özel 404 Sayfası: 404 sayfalarından üstte bahsetmiştim. Bazen gözden kaçan veya yönlendiremediğimiz 404 sayfaları da olur. Standart 404 hata sayfası yerine genellikle daha yönlendirici ve bilgilendirici sayfalar tasarlanmalı ve site bütünlüğü oluşturulmalıdır.

AirBNB 404 Sayfasında anasayfaya ve arama sayfasına yönlendirmeler yapılmış

EOL (End of life): Artık üretilmeyen ürünlere çok kısaca EOL deniyor. E-ticaret sitelerinin de temel sorunlarından biridir. Biten ürün sayfadan kaldırılmalı mı, açık mı kalmalı, 301 yönlendirme mi yapılmalı konusunda pek çok fikir olmakla beraber bu konu site stratejisine göre farklılıklar gösterebiliyor.

F-pattern: Tam Türkçesini yazmanın çok anlamlı olmadığını düşündüğüm terimlerden biri de bu. Yapılan testlerde site ziyaretçilerinin sayfaya girdiklerinde genellikle soldan başlayarak ilk paragraf başlarına ve aşağıya doğru indikleri görülmüş. Şekil F harfine benzediği için ortaya çıkan genel tasarıma da F-pattern deniyor. Tasarımları da buna göre yapıyoruz.

Google da arama sonuçlarını gösterirken F-Patterni dikkate alıyor.

Google Analytics: Google’ın bir ürünü olsa da o kadar yaygınlık kazandı ki artık terim olarak söz edilebilir. Kısaca organik trafik, reklam trafiği, direkt trafik, sosyal trafik ve bütün bunların satışa ne kadar dönüştüğünü analiz eden bir araç diyebiliriz.

HTML: Tarayıcıların sayfa içi kodları görmesi için kullanılan dil. Web tasarımlarında CSS ile birlikte kullanılır.

Indeksleme: Arama motorları web sitelerini ziyaret edip içeriklerini analiz eder ve daha iyi arama sonuçları verebilmek için veritabanlarına alırlar. Buna da indeksleme deniyor. Ne kadar çok ve kaliteli içerik girerseniz site indeksleme hızınızın o kadar artacağını öngörebiliriz.

Optimize Etmek: Hemen hemen her gün kullandığımız ve duyduğumuz terimlerin başında “optimize etmek” geliyor. Temel olarak “geliştirmek” anlamı taşıdığını söyleyebiliriz. Site hızı optimizasyonu, kod optimizasyonu, içerik optimizasyonu en popüler optimizasyonlardan.

Organik Trafik: Site ziyaretçilerinin arama motorlarından gelmesi durumudur. Bu trafik ücretsiz olduğu için en sevdiğimiz trafik türüdür.

PPC: Tıklama başına ödeme anlamına gelen reklam modelidir. Çok eskiden reklamlar görüntülenme başına verilirken artık sadece tıklama başına veriliyor. Bu reklam veren tarafından oldukça benimsenmiş bir yöntem çünkü her gören için ödeme yapmamış oluyoruz. Günümüz reklamlarının çok büyük bir yüzdesi PPC olarak çalışıyor.

Push Notification: Web veya App üzerinden gönderilebilen tarayıcı üzerinden çalışan mesaj gönderme şekline deniyor. Hemen her web sitesine ilk girdiğinizde “Yeniliklerden haberdar olmak istiyor musunuz?” gibi bir mesaj gelir ve Evet/Hayır diye cevaplarsınız, Evet dediğinizde izinli olarak Push Notification gönderilebilecek listesine girersiniz ve sayfanın iletişim için gönderdiği mesajlar sizin de tarayıcınıza gelir. E-mail göndermekten daha iyi çalışan bir pazarlama sistemi.

SEO (Search Engine Optimization): Bir optimizasyon daha. Arama motorları, özellikle Google için yaptığımız sayfa içi ve sayfa dışı geliştirmelere deniyor.

Sepet Dönüşümü (Cart Conversion): Kabul etmek zor olsa da ortalama olarak ziyaretçilerin sadece %1i alışveriş yapıyor. Bu %1 oranına da sepet dönüşüm oranı diyoruz. Kısaca alışveriş adedinin ziyaretçi adedine bölümüne sepet dönüşüm oranı denir ve dijital pazarlama ve e-ticaret çalışanlarının en önemli hedeflerinin başında gelir.

Sepet Terk Etme (Cart Abandonment): Ziyaretçilerin pek çoğu da ürün veya ürünleri sepetlerine eklerler ama alışverişi tamamlamazlar. Potansiyeli çok daha yüksek olan bu kullanıcılara ulaşmak potansiyel satışları beraberinde getirir. Dolayısıyla sepet terk için e-mail kurguları, push notification kurguları yaparız.

Site Haritası: Arama motorları için oluşturulan, sitede bulunan kategoriler, alt kategoriler, ürünler ve statik sayfaları da içeren dosya türüdür. Genellikle her gün üretilir ve arama motorlarına düzenli olarak gönderilir ve hızlı indeksleme amaçlanır.

Tekrar İçerik (Duplicate Content): Her e-ticaret sitesinin esas amaçlarından biri trafik çekmektir. Çünkü ne kadar çok trafik alırsanız o kadar çok satış yapma şansınız doğar. Bu trafiği ücretsiz alabilmek için arama motorlarında önde gelecek şekilde içerik girmek gerekiyor. Eğer içerik başka bir sayfadan kopyala yapıştır şeklinde alınan bir içerikse arama motorları bu içeriği duplicate (tekrarlanmış) olarak görüyor ve değersiz sayıyorlar.

XML Feed: Satışta olan ürünlerimizin isim, fotoğraf, tanım ve linklerinin bulunduğu bir liste olarak düşünebiliriz. XML feedler ile Akakce, Cimri gibi fiyat karşılaştırma sitelerini, Google Adwords gibi reklam kanallarını düzenli olarak besleyebilir, n11, hepsiburada’da satış yapabilirsiniz. Tam tersi olarak büyük tedarikçilerden de XML Feed alarak ürünleri satabilirsiniz. Stok, fiyat takibi yapmanıza gerek kalmayacağından çok kısa dönemde çok avantajlı olmakla beraber duplicate içerik sorunu taşıdığından risklidir.

Eklenebilecek tabii ki pek çok terim var, ilk aklıma gelenleri burada sıraladım, umarım faydalı olur, sormak istediğiniz şeyler olursa yorum kısmına eklemeyi unutmayın!

Yorumlar