Türkiye’de fotoğrafçılık kimi zaman çok küçümsenen, kimi zaman birdenbire popülerleşen, kimi zaman sadece Instagram ‘dan ibaret olan ama genellikle arka planda kalan bir sektör. Bu sektörün içindekiler yıllardır birbirleriyle uğraşadursunlar, sorunlar nedir, neler yaparlar diyerekten bir anket oluşturdum ve bu anketi sosyal medya kanallarından duyurarak katılımı sağlamaya çalıştım. Yaklaşık 1000 kişilik bir katılımcı sayısına ulaşınca da sonuçları analiz ederek paylaşmak istedim. Altta sadece anket sonuçlarını değil, aynı zamanda biraz daha detay analizleri de bulacaksınız.

Türkiye’de Fotoğrafçılık Anketi Sonuçları

Yorumlar

Fotoğrafçılık Dünya’da olduğu gibi Türkiye’de de hobi üzerine daha çok gelişen bir sektör. Eskisi gibi profesyonel makineler çok pahalı değil, lensler, aksesuarlar çok ulaşılabilir durumda. Ben fotoğrafa başladığımda basit bir tetikleyiciyi bile bulamazken şimdi istemediğiniz kadar marka mevcut ve her marka/modele uyumlu tetikleyici bulmak için evinizden çıkmanız bile gerekmiyor. Sektörün hobiye kayması aynı zamanda dizayna yönelik cihazların ortaya çıkmasına ve “Aynasız” diye yeni bir segment doğmasına neden oldu. Bu kısımda da Fuji ve Olympus kendilerine iyi yer edindiler, Sony ise daha profesyonelleri hedef almış görünüyor. Profesyonel segmentte ise Canon ve Nikon hegamonyası devam ediyor. Gelin şimdi sorulara tek tek bakalım:

1- Fotoğrafçılıkla İlginiz Nedir?

Ankete cevap verenlerin neredeyse yarısı fotoğrafçılığı hobi olarak yapıyor, fotoğrafa ilgili de diyebiliriz. Herhangi bir para kazanma gayesi yok, full time olarak fotoğrafçılık yapanlar, yani işi fotoğrafçılık olanların oranı %17’de kalmış, aradaki diğer kısım da iş geldikçe paraya dönüştürmek isteyenler, aslında buranın daha yüksek oranlı olmasını da bekleyebiliriz, çünkü hobisi fotoğrafçılık olanlara mutlaka bir gün “iş” gelecektir.

2- Hangi dalda fotoğraf çekiyorsunuz?

Manzara, portre ve sokak fotoğrafçılığı bu dalda önde geliyorlar. Tabii alt kırılımlar da burada mevcut, örneğin düğün, doğum da bir nevi portre oluyor. Ben açıkçası manzaranın her zaman önde geleceğini düşünürdüm ama portre burada beni yanılttı, sebebinin de son dönemlerde revaçta olan Photoshop, rötüş vs gibi işlemler olduğunu düşünüyorum. Çünkü ister istemez fotoğrafla ilgileniyorsanız çevrenizde bunları sizden talep edenler oluyor, siz de ilginizi buraya yöneltebiliyorsunuz. Still life, reklam ve moda alanları daha az kişinin ilgilendiği kısımlar çünkü buralar genellikle profesyonel alanlar, yani para kazanmıyorsanız bunları zaten çok yapma şansınız yok. Eski yazılarımda anlatmıştım, bugün ortalama bir moda çekimi yapmaya kalksanız size maliyeti en az 5bin TL ‘yi bulur, dolayısıyla profesyonel iş yapmanız gerekiyor ki iyi iş çıkarın.

3- 2017’de Neye Yatırım Yapmayı Planlıyorsunuz?

Lens burada çok önde geliyor. En azından iyi fotoğrafın lense bağlı olduğunu kavramış görünüyoruz. Başlangıç seviyesinde hala “fotoğraf makinesi” ne verilen önem azalmasa da orta ve üst seviyede lens yatırımının çok daha önemli olduğu düşünülüyor. Workshop’un aksesuardan daha fazla seçilmiş olması beni şaşırtmadı desem yalan olur. Genellikle eğitime para vermek istemeyen bir toplum olsak da tecrübeden faydalanma anlamında önemli bir done. Işık sistemleri de oldukça fazla seçilmiş, burayı keşke açmış olsaydım, tepe flaşları mı yoksa paraflaşların mı daha popüler olduğunu da öğrenmiş olurduk, malum son zamanlarda fiyat olarak birbirlerine çok yaklaştılar.

Fotoğraf Tecrübesi & Yatırım Analizi

Burada genel değil aynı zamanda bölümlere de ayırarak tespitte bulunmak istedim. Full time fotoğrafçıların ve iş gelirse yaparım diyenlerin yazılım ve ışık sistemlerine daha çok önem verdiğini görüyoruz. Hobicilerin en fazla lens tercih eden grup olmasına şaşmamalı, malum fotoğrafçı hastalıkları :) Öğrenciler ise en fazla fotoğraf makinesini seçen grup, başlangıç seviyesi olmalarından kaynaklanıyor.

4- Fotoğrafçılıktan Para Kazanıyor musunuz / Ne Yolla?

Burada şaşırtıcı olan sergilerden para kazanan 1 kişinin bile olmaması. Tabii ulaştığım kitlenin yaş ortalamasıyla da ilgili olabilir ama bu konuda hiç bir girişimimiz olmaması düşündürücü. Stok fotoğraf %5 gibi bir oranda olsa da bu konuda tanıdığım, hayatını bu yolla kazanan pek çok arkadaşım var.

5- Şu anda kullandığınız fotoğraf makinesi markası nedir?

Hobicilerin en çok merak ettiği kısımlardan biri, ama çok merağa gerek yok, Canon daha önce yaptığım tüm anketlerde olduğu gibi hala çok önde. %58 gibi bir oranla en yakın iki rakibinin toplamından fazla seçilmiş. Aynalı / aynasız diye ayırmadığıma da sonradan pişman oldum ama bu kadar çok Canon çıkınca hala DSLR ‘ın önde geldiğini rahatlıkla düşünebiliriz.

Fotoğraf Tecrübesi & Fotoğraf Makinesi Markası Analizi

İş olarak fotoğrafçılığı seçen ve bundan para kazanan katılımcıların çok daha fazla Canon tercih ettiğini görüyoruz. En büyük karışık dağılım hobide; hobici arkadaşlar Sony, Fuji ve Olympus ‘a daha çok kaymış durumdalar. Pazarın burada büyüdüğünü düşünürsek bu 3 markanın da doğru yolda olduğunu söyleyebiliriz.

6-Türkiye’de fotoğrafçılık yapmanın en büyük zorluğu nedir?

İşin kolaya alınması konusu kesinlikle benim de çok katıldığım bir nokta. “Tek bir tuşa basıyorsun, ne yapıyorsun ki” lerden tutun, “Ne güzel makinen var, süper çekiyor” lara, pek çok şey duymuşuzdur hepimiz. Ama kabul etmeliyiz ki bunu da biraz biz yapıyoruz, düşürülen fiyatlar, kapışılan müşteriler yüzünden fiyatlar düştükçe düştü, fotoğrafçılık da sanattan çok aynılaşan karelere dönüştü. İlerleyen yıllarda “Fiyat” sorununun daha büyük olacağını düşünüyorum.

Zorluk & Fotoğraf Makinesi Markası Analizi

Burada en çok dikkatimi çeken şey, hobi katılımcılarının telif haklarına diğerlerine göre çok daha önem vermesi. Aslında işleri fotoğraf olmamasına rağmen ortaya çıkardıkları esere, işi fotoğraf olanlara göre daha fazla önem veriyorlar. İş gelirse yaparım, part time gibi ara noktada kalan fotoğrafçılar ise “Müşterinin fotoğraf bilgisi” sorununa daha çok dalmış durumdalar, eminim ki full time’a geçerlerse bu sorunu aşacaklar çünkü o zaman genelde bu çok önemsenmeden, müşteri “kapılmaya” çalışılıyor. Ara noktalarda kalan katılımcıların daha çok sanat kaygısı olduğuna eminim.

7- Hangi Blogları Takip Ediyorsunuz?

Burada beni seçen katılımcılara tabii ki teşekkür ediyorum ama sosyal medya kanalından dağıttığım için bunu doğal görüyorum. Buradaki tüm blog yazarları arkadaşlarım ve sevdiğim insanlar, hepsinin bloglarının tanıtımında yardımcı olabildiysem bile yeter.

8- Nerelerden Alışveriş Yapıyorsunuz?

İnternetten alışverişin giderek yükseldiği dönemde Fotopazar ve Fotografium ‘un bayrağı taşıdığını görüyoruz. Fotopazar ‘ın kısa dönemde bu ivmeyi yakalamasına tabii ki şahsım adına çok sevindiğimi söylemem gerekiyor. Hayyam Pasajı ve ikinci el ürünlerin de oldukça büyük bir kitlesi mevcut. Tahmin ediyorum Mediamarkt, Vatan, Teknosa gibi pazarın büyük oyuncuları genellikle fiyatları çok iyi olduğunda tercih ediliyor.

Alışveriş Yapılan Yer & Fotoğraf Makinesi Markası Analizi

Bu kısımda hobicilerin daha çok interneti tercih ettiğini, işi fotoğraf olanların ise riske girmeyi daha çok sevdiğini görüyoruz :)

9- Türkiye’de fotoğraftan para kazanılabileceğine ve uzun dönemli olacağına inanıyor musunuz?

En sevdiğim sorulardan biri bu, tahminimden tam ters şekilde gerçekleştiğini görmek beni sevindirdi, çünkü 2013 yılında aynı soruyu sorduğumda “Hayır” seçenler çoğunluktaydı, 2013-2017 arasında fotoğraf konusunda da oldukça fazla gelişme olmuş ki “Evet” seçeneği %60 seçilmiş. Gelecek açısından çok umut verici.

Uzun Dönemli İnanç & Fotoğraf Makinesi Markası Analizi

Full time fotoğrafçılar durumdan mutlu görünüyorlar, en fazla “Evet”i seçen onlar, dolayısıyla hala fotoğrafçılıktan iyi para kazanılabildiğini düşünebiliriz.

10 – Hangi Sosyal Medya Kanallarını Kullanıyorsunuz?

Facebook ve Instagram hemen hemen herkesin kullandığı mecralar. 2013’te Instagram 4. en büyüktü, ondaki gelişmeyi görmek inanılmaz. Şahsen fotoğrafçılığa zarar verdiğini düşünsem de bugün çok çok büyük bir kitleye hitap ettiğini görmemek hata olur.
Ankete katılan herkese çok teşekkürler, ankete bırakılan yorumları da alta ekliyorum, güzel şeyler var:
  • Nikon’a geçmeyi düşünüyorum.
  • Merhaba yaşadığım şehir adana sizlerden 1 isteğim var.. makinamı aldım kit lens şu an için yeterli gelmiyor artık. yeni lens almak istiyorum ama adanada istediğim lensi deneme bakma yorumlaya bilecek bilgiye imkana sahip kimse yok ezbere konuşan çook.. benim gibi sıkıntıları çeken çok kişi olduğunu düşünüyorum… sizlerden ricam tüm marka makinaları ve lensleri incelemenizdir sizlerin bilgisi doğrultusunda alış veriş yapıyorum görüşleriniz benim için çok önemli umarım dikkate alırsınız iyi çalışmalar:)
  • Anket sonuçlarını bekliyorum
  • Aile ve benzeri destekler ile yukardan paraşütle sektöre inip her şeyin en iyisine sahip olan “fotoğraf sanatçıları” ile aynı pazardan iş almaya çalışmak çok zorlayıcı olabiliyor. Rekabet ortamında bu zor engeli aşabilmek için devamlı güncel kalmaya ve her gün yeni bir şeyler öğrenmeye çalışıyorum. Tek başıma kısıtlı imkanlarla mücadele ettiğim için bilhassa ürün fotoğrafçılığında eğer işimi en iyi şekilde yaparsam bu pazardan ekmek yemeye devam edeceğime inanıyorum.
  • Artık Önüne Gelen Profesyonel Fotoğrafçı Bu Olayı Fotoğrafçılar Kızıyor Kızmaya Hiç Hakları Yok Daha Çok İş Alabilmek İçin Sallamasyon Fotoğraf Çekiyorlar Yaratıcılık Adına Hiçbirşey Yok Anadolu Şehirlerinde 40 Yaş Ve Üzeri Fotoğrafçılar Personellerinde Genç Nesilleri Kazanmalı Hakkını Vermeli İş Yerini Sevsinki Dışarda Çekim Yapmaz Okadar Doğru Mantıklı Tespitler Yapabilirimki Fotoğraf Stüdyosu Olanlar İçin Utanırlar Resmen Banane Kendi Ayağına Sıkıyorlar
  • Dolar yüksek alım zor
  • Türkiye’de manzara fotoğrafçılığından para kazanmak neredeyse imkansız. Çünkü bizim ülkemizde satın almak yerine, çalmak daha kolay sanırım. Bu nedenle müşterilerimin %95’i yabancı.
  • En iyi daktilo fotoğraf çekebilseydi en iyi kamera da daktilo olurdu.
  • Fiyatlar aşırı pahalı
  • Başarılı videolarinizdan dolayı Tebrikler
  • Umarım Türkiye’de de yurt dışındaki gibi fotoğraf gelişir. İnsanların at gözlüğüyle bakmasından hepimiz rahatsızızdır. Evet ben profesyonel bi fotoğrafçı değilim belki ama yinede kendimi geliştirmek için çok uğraştığımın farkındayım, Türkiye’de ise fotoğrafçılar kendini geliştirmek için hiç birşey yapmıyorlar. En kötü youtube kanallarını bile izleyerek bişeyler öğrenebilirler ama herkes kolayı istiyor. Yazık..Ben yurt dışına gitmeden önce bilmiyordum böyle olduğunu ama şu kadarını söyleyebilirim, yaşadığım ülkede çoğu mobil fotoğrafçılar bizim elinde FF makinayla fotoğrafçıyım diyenlere taş çıkarırlar. Türkiye’de her geçen gün fotoğrafçılık evet gelişiyor ama çok yavaş ilerliyoruz.. Tabuları yıkmak için ne gerekiyorsa her zaman yanınızdayım ve destekliyorum.
  • Fotoğrafçılığın daha iyi yerlere gelmesi dileğiyle…
  • Türkiye’de sanattan fotoğraf kazanmak neredeyse imkansız maalesef.
  • Anket için teşekkürler. Işığımız Bol Olsun.
  • Fotoğraftan para kazanılabilir ancak bu fotoğrafı çekilen kişilerin refah seviyelerinin daha da yükselmesiyle mümkün olabilir.
  • Stüdyolara malzeme alım satımda indirim şart :)
  • Bu anket için saygılarımı sunar, içten bir teşekkür ederim.
  • Giriş seviyesi dslr makineleri satım arkasından bedava kurs verip sonra onlar “şimdi herşeyi çekebilirsiniz”diyen zihniyetler yok olsun bizlere yeter.Sevgiler.
  • Umudumu kaybetmeyeceğim.
  • Umarım bu anketin bir tespitten ziyade sektöre hissedilir bir faydası olur. Selamlar, Saygılar.
  • Türkiyede fotoğrafçı olmak ve bu işten geçinebilmek gerçekten mücize gibi bir şey :)
  • Reklam sektörü ölmediği sürece amatör firmalar teknolojik gelişmeyle fotoğraflarını kendileri çekeceklerdir.
  • Profesyoneller daima işlerini uzmana vererek risk almaktan kaçınacaklardır. Profesyonel’e kendini geliştirdiği sürece her daim iş var.
  • Umudumuzu yitirmiyelim, herşey güzel olucak inanıyorum :)
  • İşimi çok seviyorum ve güzel eserler bırakmak çok hoşuma gidiyor :)
  • bişey anlamadım :D anketten
  • Fotoğrafçılık eğitimine, ticari gözle bakılmadığı takdirde, fotoğrafçılık, sanat alanında kendine layık yerini bulacağını, düşünüyorum.
  • Türkiye’de resmi bir yer açarak vergi vererek fotoğrafçılıktan para kazanmak gittikçe zorlaşmaya başlıyor. Orta gelirli fotoğrafçılarla ün kazanmış fotoğrafçılar arasında gelir gittikçe açılıyor ve açılmaya devam edecek. Gelin damat çekimi için – Belki bundan 2-3 yıl sonra çoğu fotoğrafçı fiziki bir dükkana sahip olmayacak yada çoğu sadece görüşme yapmak için yer tutacak. Ticari Çekimler – Bu seçenekte amatör ve profesyonel çekim yapan insanlar ayrışmaya başladı. Artık parasına göre değil performansına göre iş verenler seçim yapıyor bu eğilim devam eder. Özel fotoğrafçılık – Şu sıralar gelişmekte olan bir alan. Çoğu ünlü kişi yada siyasetçi kendine özel fotoğrafçı tutacak ve yanında gezdirecek. Sosyal medyayı profesyonel kullananlar devamlı fotoğrafçılık hizmeti alacağını düşünüyorum.
  • Daha da farklı sorular eklenebilir. Yetersiz buldum.
  • Tahirim kolay gelsin
  • Eğitimini verdiğim bir hobinin nasıl erozyona uğradığını görmek beni üzse de ilginin ve merakın artması sevindiriyor…
  • Almak istediğim makinaları nasıl deneme imkanı bulabilirim
  • İnsanların fotoğrafa merakları günden güne artıyor ve bazıları kendisinde fotoğrafçı ışığı görüyor ve hemen bir makina ve lens alıp başlıyor çekmeye ama sonrası hüsran çünkü ışığı kullanmasını bilmiyor bilmem anlatabildim mi?
  • Eğitim Şart……….Işığınız Bol Olsun…
  • Türkiye’de fotoğraftan para kazanılabileceğine ve uzun dönemli olacağına inanıyor musunuz sorusu iki şıklı olmamalıydı bence. Evet dedim çünkü öyle olmasını hala ümit ediyorum, tüm şartlar ne kadar zorlasa da.
  • Ne kadar pahalı bir hobi olursan ol hobi olarak kalacaksın
  • Güzel anket, emeğinize sağlık.
  • Tebrikler başarılı bir çalışma olmuş emeğinize sağlık
  • Aşırı fiyat politikaları
  • Fotoğrafçılık ülkemizde büyük şehirler haricinde sadece düğün ve vesikalık olarak görülüyor. Haliyle moda, reklam vs. fotoğrafçılıkları yapmak için malesef bir seçenek yok. Bence en büyük dertlerden biri de bu.
  • tahir yıldızdan geldik ;)
  • Eğitim şart yeteri derecede eğitim almadığımı düşünüyorum.
  • Tutkudur fotoğrafçılık
  • Fotografiumdan alışveriş yapmıyorum piyasadaki en yüksek fiyatlar orada çünkü.
  • Why so serious?
  • Memleket batıyor, fotoğrafçılık yine iyi durumda.
  • Deklanşöre basan fotoğrafçı oldum demeye başladı.
  • Türkiye’de fotoğraf bilgiye dayanmayan ve insanların hobilerini istismar eden ticari bir meta olduğu sürece yeterince gelişmeyeceğine inanıyorum. Her makinası olan, okumadan anlamadan her şeyi biliyor…:)
  • Güzel ve pahalı bir hobi.
  • Teşekkürler. Anket sonuçlarını paylaşmanızı rica ederim.
  • Bu iş bitmiş
  • Umarım yardımcı olabilmişimdir.
  • Daha flu en flu
  • Fotoğraf makinaları daha ucuz olsun, öğrencilerin yüzü gülsün!
  • İnceleme videolarınızda yurtdışı ürünlerine yer vermenizi diliyorum. Dslr için beholder tarzı portatif gimballar bekliyorum.
  • Kendimi fotoğrafçılık konusunda gerçekten geliştirmek istiyorum ve bu işten para kazanmak istiyorum. Kendimi geliştirmek adına her türlü eğitimi ve işi öğrenmeye hazırım. Fotoğraf çekmeyi çok seviyorum
  • Güzel bir anket
  • O ünlü fotoğrafçı olmalar eski Türkiye’de kaldı artık gittiğin-yaşadığın yer kadar iyi fotoğrafçısın. Herkesin çektiği basma kalıp manzara vs fotoğraflarından daral geliyor arka yüzeyinde farklı şeyler arayışındayım. Belki bir farkım yok ama çektiğim fotoğraflar benim süzgecimden geçiyor…
  • Fotoğraf makineleri, objektifleri vs ve bu sektörden para kazanmanıza tabiiki saygı duyuyorum fakat yaptığınız anketteki soruların sanat veya herhangi başka bir amaç gütmemesi sadece ticari maksatla sorulmuş olan sorular olması kanaatinde olduğum için bu anketin yapılmasını hoş karşılamadım. Fakat yine de yardımcı olmak adına anketi doldurdum. Kolay gelsin, iyi çalışmalar.
  • Fotoğraf Türkiye’de iyi yerlere gelecektir fakat insanların bilinçlenmesi ve daha fazla saygı duyması gerekiyor.Bu durumlar sağlanırsa Dünya standartlarına çok rahat ulaşabiliriz.
  • Korsan fotoğrafçılıktan şikayet edilen günümüzde stüdyo açmamızın önü kesilmekte ve bu mesleğe kendini adamış kişiler, yeni başlayıp fotoğrafçıyım diyen kişilerle aynı kefeye konulmaktadır. Genel kanı kırılıp fotoğrafçının fotoğraf bilgisi ele alınarak, gerekirse yetenek ve yazılı sınava tabi tutularak ustalık belgesi verilmeli. Geçmişten bu güne gelmiş babadan kalma stüdyolarını işleten fakat fotoğrafçılıktan anlamayan kişilerin korsan fotoğrafçı diye bu işi güzel yapan kişileri şikayet ederek önünü kesmesinin önüne geçilmesi gerektiğini düşünüyorum
  • Türkiyede herkes ben biliyim bilgi bende kalsın mantığında herkesin egosu yüksek herkes en iyi fotoğrafı çekiyor bu tabuları yıktın teşekkür ederim kendi adıma
  • Sıkmayan kısa ve öz anket
  • Türkiye’de fotoğrafçılığa en büyük katkı sağlayan ve doğru bilgiyi veren tek kişi tahir yıldız onun sayesinde hiçbir ekipmanımı yanlış almadım aldığım her ürünü onun sayesinde tam verim alıyorum
  • Telefonların da artık kaliteli çekmeye başlamasıyla iş gerçekten çok saçma bir boyuta doğru gidiyor. Sosyal medyanın da gelişmesiyle müşteriler über şeyler istiyor mevcut ekipmanla bunların çekilmesi zor olduğunu söylemek zorunda kalıyorum bazen bu da güvensizlik oluşturuyor.
  • Fotoğrafçılıktan profesyonelce çalışılmadığında para kazanılmasını hazmedemediğim için, nikon 3100 ü alan “Photographer” olduğu için, 5d mark3 ü olupta gelip bana şunu nasıl çekicem diye sorduğu için ben piyasadan ümitli değilim. Kendim için çekerim asarım duvara baskıyı, kendim izler like yaparım yeter.
  • Güzel sanatlar fakültesi fotoğraf öğrencisiyim
  • Sonucunu hesaplarinizda (facebook,instagram vb) paylasirsaniz seviniriz
  • Türkiyede Fotoğrafçılığa ve sanata saygı yok. Daha ne olsun..
  • Serbest piyasaya pek müdahale etme şansımız yok ama bilinçli toplum oluşturmak için workshoplar ve etkinlikler değerlendirilmeli
  • Sektör çok zor. Fiyatlar uçuk. Herkesin elinde iphone iki Filtre yapıp kedini fotoğraf sanatçısı sanıyorlar.Gerçek fotoğrafçılık zor. Teşekkür ediyorum.
  • Profesyonel değilim ama fotoğraf çekmeyi seviyorum, Nikon D80 kullanıyorum Sora Sora bir şeyler öğrenmeye çalışıyorum
  • Bahadır Eren

    Severek izliyoruz hocam :)

  • İsmail

    Olympus omd m10 mII mi Sony a 6000 mi sizce?