Fotoğrafta Flaş Kullanımı

Fotoğraf ışıktır diyoruz her zaman ama o ışık genellikle ya azdır ya da çok fazladır çekim yapacağımız zamanlar… Murphy kanunları gibi görünse de genellikle ticari işlerde fotoğraf çekeceğimiz zamanı seçemiyoruz ve dolayısıyla bir çok zorluk bizi bekliyor. Harici ışık, en basitinden flaşlar burada yardımımıza koşuyor ama kullanımları fotoğrafa yeni bir parametre eklediğinden biraz zorlu. Bu yazımda olayın temelini anlatmaya çalışacağım.

Neden Flaş Kullanıyoruz?

Kısaca ışığa ihtiyaç duyduğumuz için. Dış mekanda çekim yapıyorsak klasik olarak gün ışığını arkamıza almamız gerekiyor, modeli düzgün pozlayıp fotoğrafımızı çekiyoruz ve her şey çok iyi değil mi? Evet ama bu sadece gün doğumu ve batımı için geçerli. Portrelerinize bakın, eğer göz altlarında karartılar, gölgeler varsa bir şeyleri doğru yapmıyorsunuz demektir. Ayrıca her zaman ortalama derecede iyi fotoğraf çekmek istemeyebiliriz, bazen dramatik görünen, arkaplanı çok belirgin fotoğraflar da çekmek isteyebiliriz, klasik fotoğraf makinelerinin dinamik aralığı insan gözü kadar iyi olmadığı, belki de hiç olamayacağı için hiç bir zaman gördüğünüz gibi çekemez, ya model ya da arkaplan daha iyi pozlanacaktır. Ama flaş kullanırsanız ve pozlamayı arkaplana göre alırsanız ve öndeki modelinize harici ışıklandırma uygularsanız, istediğiniz fotoğrafı yakalayabilirsiniz. Tabii flaşlı fotoğrafa girince biraz daha teknik bir yazı olması gerekiyor ister istemez, her ne kadar teknikten kaçınsam da bu ve bunu takip eden flaş yazılarında mecburen biraz gireceğiz.

DSC_85272
Sağ üstten harici ışık, 1/125sn, f/13, 85mm

Makine Üzerindeki Flaş Ne Kadar Kullanışlı?

DSLR makinelerin bir çoğunun üstünde küçük de olsa bir flaş var ve bu flaş zor durumlarda yardımımıza koşuyor. Fotoğrafçılıkta daha yeniyseniz harici flaşlı çekim size çok zor gelebilir, bu yüzden önce makine üzerindeki flaşı kullanmanızı ve deneyimler yapmanızı öneririm. Bu flaş ışığı genellikle çok sert olacaktır. Işığın sertliğini gölgelerden anlayabilirsiniz. Çok sert ışık elmacık kemiklerinde, burunda ve alında istenmeyen parlamalara yol açar, bu da hoş görünmez. Dolayısıyla o ışığı bir şekilde yumuşatmanız lazım. Bunun için satılan ufak diffuserlardan alabilirsiniz veya sadece denemek için önüne bir A4 kağıt koyabilirsiniz. A4 kağıdı ne kadar flaştan uzağa konumlandırırsanız o kadar yumuşak ışığa sahip olursunuz bunu da unutmayın.

camera_flash

Neden Harici Flaş Alınır?

Makinenin üzerindeki flaş sağa sola, yukarı aşağı dönemez, sadece tek yönlüdür ama biz fotoğrafçılar yaratıcı ve değişik sonuçlar elde etmek isteriz ve biraz da zorundayızdır. Bu yüzden ışığı farklı yerlerden yansıtmak, her zaman düzlemsel değil zaman zaman da yanal ışık kullanmak isteriz. Bunun için de dönebilen harici flaşlar kullanmak zorundayız veya düzlemsel ışığı harici olarak konumlandırmamız gerekiyor, sağ veya sol taraftan tetikleyici ile patlatılan paraflaşları düşünün.

Harici flaş kullanma sebeplerini şöyle bir sıralamaya çalışalım:

1- Makine üzerindeki flaştan çok daha güçlüdür. Daha uzaktan çalışabilirsiniz, daha büyük mekanları kullanabilirsiniz.

2- Bataryanızdan yemez. Makine üzerindeki flaşı kullandığınız sürece piliniz daha çabuk biter ama harici flaşlar kendi pillerini kullanır.

3- Yönleri değiştirilebilir.

4- Daha büyük ışık kaynağıdırlar. Işık kaynağı büyüdükçe ışık daha da yumuşar.

5- Daha çabuk dolarlar. Ardarda çekimlerde flaşın dolma süresi vardır (recycle time), bu süre makine üzerindeki flaşlarda çok daha geçtir.

6- Fotoğraf makinesi harici kullanabilirsiniz, böylece yanlardan da ışık sağlayabilirsiniz tek ihtiyacınız olan bir tetikleyici olacaktır.

7- Bir çok aksesuar ile kullanabilirsiniz. Şemsiyeler, softboxlar, jeller gibi… Bunları daha sonraki yazılarımda anlatacağım.

580ex ve 600ex arka tarafları
580ex ve 600ex arka tarafları

Hangi Harici Flaşı Almalı?

Açıkçası bütün harici flaşlar iş görür, önemli olan makinenize olan uyum. Yani Canon kullanıyorsanız Canon uyumlu, Nikon ise Nikon uyumlu, başka markalar ise onlara göre bir flaş almanız gerekir. Burada elektrik sistemi önemli, yani diyelim ki DSLR ‘ınızın istediği elektrik değeri 10, flaşın isteği 11 ise o flaş makineye zarar verebilir dolayısıyla çok fazla bilmediğiniz ve çok eski flaşları kullanmamak gerekir. Benim bu noktada tavsiyem şu olacak, bir harici flaş alıyorsanız mutlaka manuel olarak gücü ayarlanabilir olmalı, manuel kullanıma izin vermeli. Genellikle flaşın arkasında güç ledleri olur veya bir daire olur ve onu çevirdiğinizde güç azalır ve artar. En eski flaşlarda bile vardır bu. Ben hiç riske girmek istemiyorum, bir kere alayım gibi bir düşünceniz varsa fotoğraf makinenizin markasında bir flaş alın, zaten satışta olanların hepsi manuel kullanımı destekliyor. Aynı zamanda bu flaşlar otomatik (TTL) olarak da kullanılabilir, yani kullanımda sıkıntı yaşamazsınız, alırken kafanızda soru işareti oluşmasın.

Yazının ilk kısmını yazmış oldum, flaşlı fotoğrafa dair çok soru geliyor ama bunu tek yazıda anlatmak mümkün değil, sonraki yazımda manuel flaş, TTL flaş, hangisini ne zaman kullanmalı gibi soruları cevaplamaya ve detaya geçmeye çalışacağım.